Konkatedra św. Mikołaja w Preszowie (II)

         

Konkatedra św. Mikołaja w Preszowie by night

         

Konkatedra św. Mikołaja w Preszowie

Konkatedra św. Mikołaja to imponująca, późnogotycka świątynia, która dominuje nad historycznym rynkiem Preszowa i stanowi jego najważniejszy symbol architektoniczny. Początki kościoła sięgają połowy XIV wieku, jednak swój ostateczny, trzynawowy kształt budowla zyskała podczas wielkiej przebudowy w latach 1502–1515. Jest to kościół o wymiarach 54 metrów długości i 29 metrów szerokości, co czyni go jedną z największych świątyń wschodniej Słowacji.

Najcenniejszym elementem wyposażenia wnętrza jest monumentalny, barokowy ołtarz główny z lat 1690–1696, w którym zachowały się starsze, gotyckie rzeźby z warsztatu słynnego mistrza Pawła z Lewoczy. Wewnątrz świątyni można podziwiać również inne cenne zabytki, w tym renesansowe chrzcielnice, gotyckie portale oraz barokowe organy o bogatej dekoracji snycerskiej.

Wysoka, charakterystyczna wieża kościelna, przebudowana w stylu neogotyckim w XIX wieku, pełni funkcję punktu widokowego, z którego rozpościera się panorama całego miasta.

W czasach reformacji, przez niemal sto lat (od 1531 do 1671 roku), kościół ten należał do wspólnoty ewangelickiej, zanim ostatecznie powrócił w ręce katolików. W 2008 roku, wraz z utworzeniem archidiecezji koszyckiej, świątynia została podniesiona do rangi konkatedry, co podkreśla jej wysoką rangę w hierarchii kościelnej. Kościół jest wpisany na listę narodowych zabytków kultury Słowacji i przyciąga turystów z całego świata swoją surową, kamienną elewacją oraz bogatym wnętrzem.

Ewangelicki kościół św. Trójcy w Preszowie

Kościół św. Trójcy to jedna z najbardziej znaczących świątyń protestanckich na Słowacji, położona w samym sercu historycznego centrum Preszowa. Został wzniesiony przez miejscowych ewangelików w latach 1642–1647 na miejscu wcześniejszych domów mieszczańskich.

Architektura budowli łączy w sobie surowy styl renesansowy z elementami późniejszego baroku, co nadaje jej unikalny, eklektyczny charakter. Wnętrze świątyni zdobi cenny barokowy ołtarz oraz zabytkowe organy, które są wykorzystywane podczas licznych koncertów muzyki sakralnej. W XVII wieku kościół był wielokrotnie odbierany ewangelikom i przekazywany jezuitom, by ostatecznie powrócić w ręce protestantów pod koniec XVIII wieku.

Obecnie świątynia pełni prestiżową funkcję kościoła katedralnego dla Dystryktu Wschodniego Ewangelickiego Kościoła Augsburskiego Wyznania na Słowacji. Bezpośrednio przy kościele znajduje się gmach dawnego Kolegium Ewangelickiego, które niegdyś było jednym z najważniejszych ośrodków edukacyjnych w tej części Europy.

Pomnik bitwy pancernej w Dolinie Śmierci koło Svidnika

Pomnik czołgów (Taran) został odsłonięty w 1959 roku z okazji 15 rocznicy bitwy pancernej na skrzyżowaniu dróg między miastem Svidník a wsią Kapišová. Składa się z dwóch wciśniętych w siebie czołgów. Jest to radziecki czołg średni T-34/85, który miażdży gąsienicami niemiecki czołg średni Panzerkampfwagen IV. 

W ten sposób pomnik symbolizuje ciężkie walki, które toczyły się na terenie tzw. Doliny Śmierci koło Svidnika na Słowacji pomiędzy radzieckimi i niemieckimi jednostkami pancernymi w okresie od 25 do 27 października 1944 roku. 

Ciekawostką jest, że ten legendarny pomnik, położony w pobliżu głównej drogi prowadzącej ze Svidníka do Dukli, został wzniesiony mniej więcej w miejscu, które było głównym celem walk radzieckich czołgistów. 

W 2013 roku niemiecki czołg powrócił do ciemnożółtej bazy, którą uzupełniono o nieregularne elementy w kolorze ciemnozielonym i ciemnobrązowym. Z historycznego punktu widzenia nawiązuje on do kamuflażu niemieckich pojazdów pancernych, które poruszały się na polu bitwy pod Duklą w 1944 roku.

Muzeum Historii Wojskowości w Svidniku na Słowacji

Muzeum Historii Wojskowości w Svidniku na Słowacji prezentuje informacje o współczesnej historii wojskowości Słowacji. Przedstawia ważne fakty z historii wojskowości na Słowacji od okresu bezpośrednio poprzedzającego wybuch I wojny światowej, aż po okres międzywojenny, aż do zakończenia II wojny światowej. Wiele uwagi poświęcono walkom niemiecko-sowieckim w ramach operacji dukielsko-preszowskiej z jesieni 1944 roku. 

Wystawa podzielona jest na trzy bloki tematyczne. Budynek muzealny kształtem przypomina minę przeciwczołgową.

Katedra grekokatolicka św. Jana Chrzciciela w Preszowie

Katedra św. Jana Chrzciciela jest główną świątynią archidiecezji preszowskiej i sercem Kościoła grekokatolickiego na Słowacji. Historia obiektu sięga XIV wieku, kiedy to pierwotnie służył on jako kościół mniejszy przy klasztorze augustianów. W XVIII wieku budowla przeszła gruntowną przebudowę, zyskując swój charakterystyczny, barokowy wygląd.

Wnętrze świątyni zdobi imponujący, bogato złocony ikonostas, który oddziela nawę od części ołtarzowej. Jednym z najcenniejszych zabytków wewnątrz katedry jest wierna kopia Całunu Turyńskiego, podarowana miastu w 2003 roku. W bocznej kaplicy spoczywają szczątki błogosławionych biskupów-męczenników: Pawła Piotra Gojdiča oraz Bazylego Hopki.

Świątynię dwukrotnie odwiedził papież Jan Paweł II – pierwszy raz w 1995 roku, a następnie podczas swojej ostatniej pielgrzymki na Słowację.

Architektura katedry łączy w sobie elementy gotyckie, barokowe oraz klasycystyczne, co nadaje jej unikalny charakter. Pod świątynią znajdują się krypty, w których przez wieki grzebano wybitnych hierarchów oraz fundatorów kościoła. Katedra stanowi centralny punkt historycznego placu w Preszowie i jest wpisana na listę narodowych zabytków kultury Słowacji.