Plac Nieśmiertelnych (Plateia Athanaton) w Chalkidzie

Na placu Nieśmiertelnych, w małym parku w pobliżu starego mostu w Chalkidzie znajdują się 4 popiersia wybitnych Greków związanych z miastem Chalkidą i rejonem. Dimitrios Misiris (1893 - 1963) był oficerem armii greckiej. Urodził się we wsi Enoria na Eubei (niedaleko Kymi). Walczył na froncie macedońskim, w Rosji oraz w kampanii w Azji Mniejszej, gdzie został ranny w bitwie nad rzeką Sangarios. W czasie wojny grecko-włoskiej walczył pod rozkazami pułkownika Davakisa, a po jego śmierci objął dowództwo. Zmarł w Atenach w 1963 roku.

Mordechaj Frizis (1 stycznia 1893 - 5 grudnia 1940) był grecko-żydowskim oficerem armii greckiej, który zginął w wojnie grecko-włoskiej. Jego popiersie zdobi dziś Plac Nieśmiertelnych w Chalkidzie.

Nikos Skalkotas (ur. 21 marca 1904 w Chalkidzie, zm. 20 września 1949 w Atenach) to wybitny grecki kompozytor.

Metropolita Grigorios Pleiathos (1891-1971), urodzony jako Petros Pleiathos, urodził się w 1891 roku w Triantaros na Tinos. Jego rodzice, Ioannis i Aristeas, wychowali go „w wychowaniu i napominaniu Pana”, ponieważ sami pochodzili z rodziny kapłańskiej. Jego ojciec był kuzynem świętego męczennika Ambrosiosa, biskupa Moshonisi, który zginął śmiercią męczeńską w Azji Mniejszej (1922), podczas gdy jego matka była córką księdza Konstantynosa Kardamitsisa, a jej brat Nikolaos był także kapłanem. Intronizowano go w 23 marca 1923 r. na metropolitę Chalkidy. W czasie okupacji troszczył się o wyżywienie ludności i poprowadził strajk generalny, aby zapobiec egzekucji zakładników (w sierpniu 1943). Była to wielka postać Chalkidy. 

Pochodnia Pamięci znajduje się na placu Nieśmiertelnych w Chalkidzie.

Pomnik Nike z Samotraki w miejscowości Chalkida na wyspie Eubea to podarunek od sycylijskiego miasta Giardini Naxos, upamiętniający partnerstwo między tymi miastami. Posąg jest kopią oryginału, który znajduje się w Giardini Naxos, stworzoną przez włoskiego rzeźbiarza Carmelo Mendoli. Artysta czerpał inspirację z pomnika Nike z Samotraki, eksponowanego obecnie w Luwrze. Giardini Naxos, sięgający swoimi początkami 735 roku p.n.e., było pierwszą grecką kolonii na Sycylii.

Stary most w Chalkidzie

Cieśnina Ewripus to wąski kanał wodny oddzielający grecką wyspę Eubea na Morzu Egejskim od Beocji na kontynencie greckim. Głównym portem cieśniny jest Chalkida na Eubei, położona w najwęższym punkcie cieśniny. Most „Stary”, „Niski” lub „Przesuwny” znajduje się w śródmieściu Chalkidy i może się przesuwać, aby umożliwić ruch statków. 

Most znajduje się w najwęższym punkcie cieśniny, gdzie ma tylko 38 metrów szerokości. Obsługuje dwa pasy ruchu pojazdów. Został pierwotnie zbudowany jako most rozsuwany w 1858 r., zastąpiony mostem obrotowym w 1896 r. Istniejący, pierwotnie drewniany most, został zbudowany w 1962 r. i gruntownie odnowiony w 1998 r.

Cerkiew św. Mikołaja w Eretrii

Prawosławny kościół św. Mikołaja w Eretrii na wyspie Eubei

Więzienie przy Długiej (Gdańskiej) 13 w Łodzi w latach 1885-1953

Łódź – największy w II połowie XIX w. ośrodek przemysłowy w Królestwie Polskim –  była miejscem licznych wystąpień robotników o poprawę ich sytuacji ekonomicznej oraz walki ze znienawidzonym caratem. Wielu uczestników tych wydarzeń zostało osadzonych w areszcie policyjnym mieszczącym się w ratuszu miejskim na Nowym Rynku (obecnie plac Wolności). Ze względu na panującą w nim ciasnotę, w 1884 r. przystąpiono do wzniesienia budynku więziennego przy zbiegu ulic Konstantynowskiej (obecnie Legionów) i Długiej (obecnie Gdańska) według projektu znanego architekta Hilarego Majewskiego. 

Uruchomienie więzienia nastąpiło 9 X 1885 r. W kolejnych miesiącach do budynku przy ul. Długiej trafili członkowie partii „Proletariat” oskarżeni przez władze carskie o przestępstwa państwowe. „Łodzinskaja tiurma” nie była w stanie pomieścić wszystkich aresztowanych za wykroczenia polityczne. 

W 1892 r. podczas „buntu łódzkiego” więzienie przy ul. Długiej było tak przepełnione, że władze zmuszone były uruchomić jego filię. Podobnie było podczas rewolucji 1905-1907. Wielu skazanych wywożono do pobliskiego lasku przy ul. Konstantynowskiej i tam rozstrzeliwano. Innych wysyłano na katorgę w głąb Rosji.

W lutym 1908 r. na zewnętrznym dziedzińcu więzienia wzniesiono szubienicę, na której do kwietnia 1909 r. wykonano 104 egzekucje.

W 1900 roku więziony był tu Józef Piłsudski.

W latach II Rzeczypospolitej istniało przy ul. Gdańskiej więzienie karno-śledcze. Początkowo wykorzystywane było także przez władze wojskowe. Od lat 20-tych przetrzymywano tu głównie więźniów związanych z ruchem lewicowym.

Podczas okupacji niemieckiej (1939-1945) w budynku przy ul. Gdańskiej (Danziger Strasse) mieściło się więzienie policyjne dla kobiet, pełniące funkcję więzienia przejściowego. Faktycznie bezpośredni nadzór nad nim sprawowało gestapo. Większość więźniarek stanowiły kobiety skazane za tzw. przestępstwa polityczne: przynależność do Związku Walki Zbrojnej, Armii Krajowej, do tajnych organizacji lewicowych oraz za sabotaż, posiadanie broni, wrogi stosunek do Niemców, nielegalne słuchanie zagranicznych audycji radiowych, pomoc Żydom itp. Stąd kierowane były najczęściej do obozów koncentracyjnych takich, jak: KL Auschwitz–Birkenau czy KL Ravensbrűck, obozów pracy lub obozów karnych i innych miejsc przymusowego odosobnienia. 

 Po 1945 r. budynek przy ul. Gdańskiej był nadal więzieniem dla kobiet. Nadzór nad nim sprawowali funkcjonariusze Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego. Do lutego 1953 r. więziono tu kobiety związane z działalnością konspiracyjną w latach 1939-1945, głównie w Armii Krajowej, ale też w innych organizacjach niepodległościowych.

W 1958 r., decyzją władz miejskich, przystąpiono do tworzenia w budynku dawnego więzienia Muzeum Historii Ruchu Rewolucyjnego, które otwarto w 1960 r. W 1990 r. zostało ono przekształcone w Muzeum Tradycji Niepodległościowych.

Ostatni pałac Izraela Poznańskiego - secesyjne mauzoleum

Wbrew wielu przepisom religijnym, Izrael Poznański, łódzki przemysłowiec, nakazał wybudować monumentalny, secesyjny grobowiec na cmentarzu żydowskim w Łodzi. Mauzoleum zbudowane zostało z szarego granitu i marmuru w latach 1901–1903, według projektu Adolfa Zeligsona, trzy lata po śmierci Poznańskiego, który został pochowany w mauzoleum wraz z żoną Leonią. 

Mauzoleum z jasnoszarego granitu umieszczono na planie koła o średnicy górnego podestu o średnicy 9,5 metra. Wysokość budowli do zwornika kopuły wynosi 15 m. Szeroki architraw, z posadowioną na nich kopułą o profilu schodkowym, oparty jest na ośmiu masywnych kolumnach i czterech filarach oddzielających pary kolumn. Widnieje na nim napis: Poznański. Kopuła wewnątrz została udekorowana od wewnątrz szklaną mozaiką, składającą się z dwóch milionów różnokolorowych kawałków. Przedstawia symbolicznie cztery rajskie rzeki. W każdym z nich umieszczono palmę na złotym tle z hebrajskimi wersetami biblijnymi po bokach, w których powtarza się imię Izrael, co jest bezpośrednim nawiązaniem do postaci zmarłego, jak i do narodu żydowskiego: m.in. „I nadszedł czas śmierci Izraela. I westchnęli synowie Izraela”. 

W środku mauzoleum znajdują się dwa sarkofagi: Leonii zmarłej w 1914 i Izraela Poznańskich, wykonane one zostały przez Antoniego Urbanowskiego z czerwonego marmuru. Napisy na czołach sarkofagów są w języku polskim, a daty urodzenia i śmierci podane są według kalendarza żydowskiego. 

Mauzoleum Poznańskiego do dziś uznawane jest za największy grobowiec żydowski na świecie. Grobowiec jest tak wielki, że nazywany jest ostatnim pałacem Poznańskiego.

Entgegen vielen religiösen Vorschriften ordnete Izrael Poznański, ein Industrieller aus Łódź, den Bau eines monumentalen Jugendstilgrabes auf dem jüdischen Friedhof in Łódź an. Das Mausoleum wurde in den Jahren 1901–1903 nach dem Entwurf von Adolf Zeligson aus grauem Granit und Marmor erbaut, drei Jahre nach dem Tod von Poznański, der mit seiner Frau Leonia im Mausoleum begraben wurde. Das Mausoleum aus hellgrauem Granit hatte eine kreisförmige Form mit einer oberen Plattform von 9,5 Metern Durchmesser. Die Höhe des Gebäudes bis zum Schlussstein der Kuppel beträgt 15 m. Der breite Architrav mit der darauf aufgesetzten Stufenkuppel ruht auf acht massiven Säulen und vier Säulen, die die Säulenpaare trennen. Darauf befindet sich die Inschrift: Poznański. Die Kuppel im Inneren wurde von innen mit einem Glasmosaik aus zwei Millionen verschiedenfarbigen Teilen verziert. Es stellt symbolisch die vier Flüsse des Paradieses dar. In jedem von ihnen befindet sich eine Palme auf goldenem Grund mit hebräischen Bibelversen an den Seiten, in denen der Name Israel wiederholt wird, was unter anderem einen direkten Hinweis auf die Figur des Verstorbenen sowie auf die jüdische Nation darstellt : „Und es kam die Zeit, dass Israel starb. Und die Kinder Israels seufzten. Im Inneren des Mausoleums befinden sich zwei Sarkophage: der von Leonia, die 1914 starb, und der von Izrael Poznański, gefertigt von Antoni Urbanowski aus rotem Marmor. Die Inschriften auf den Stirnseiten der Sarkophage sind in polnischer Sprache und die Geburts- und Sterbedaten sind nach dem jüdischen Kalender angegeben. Das Posener Mausoleum gilt noch immer als das größte jüdische Grab der Welt. Das Grab ist so groß, dass man es als den letzten Palast von Poznański bezeichnen kann.

In defiance of many religious regulations, Izrael Poznański, an industrialist from Łódź, ordered the construction of a monumental, Art Nouveau tomb at the Jewish cemetery in Łódź. The mausoleum was built of grey granite and marble in the years 1901-1903, according to the design of Adolf Zeligson, three years after the death of Poznański, who was buried in the mausoleum with his wife Leonia. The mausoleum made of light grey granite was placed on a circular plan with the diameter of the upper platform being 9.5 meters. The height of the building to the keystone of the dome is 15 meters. The wide architrave, with a stepped dome placed on them, is supported by eight massive columns and four pillars separating pairs of columns. It bears the inscription: Poznański. The dome inside was decorated from the inside with a glass mosaic consisting of two million multi-colored pieces. It symbolically represents the four rivers of paradise. In each of them, a palm tree was placed on a golden background with Hebrew biblical verses on the sides, in which the name Israel is repeated, which is a direct reference to the deceased and to the Jewish nation: among others, "And the time of Israel's death came. And the sons of Israel sighed". Inside the mausoleum there are two sarcophagi: Leonia, who died in 1914, and Izrael Poznański, made by Antoni Urbanowski from red marble. The inscriptions on the fronts of the sarcophagi are in Polish, and the dates of birth and death are given according to the Jewish calendar. The Poznański Mausoleum is still considered the largest Jewish tomb in the world. The tomb is so large that it is called Poznański's last palace.

Dom przedpogrzebowy cmentarza żydowskiego w Łodzi

Dom przedpogrzebowy w Łodzi znajduje się we wschodniej części nowego cmentarza żydowskiego w Łodzi. Jest największym tego typu budynkiem w Polsce oraz jednym z największych na świecie.

Budynek został zbudowany w 1898 roku z inicjatywy i funduszy Miny Konsztat– wdowy po Hermanie – która podarowała na ten cel 18 tysięcy rubli. Autorem projektu był architekt Adolf Zeligson. Część męska zajmowała stronę północną domu, a część żeńska – południową.

Podczas II wojny światowej budynek został doszczętnie zdewastowany. Przez wiele lat stał opuszczony i popadał w ruinę. W 1987 roku rozpoczęto kapitalny jego remont.

We wnętrzu budynku znajduje się oryginalny XIX-wieczny karawan.

Miejsce selekcji polskich dzieci w Łodzi

 

W czasie okupacji niemieckiej w Łodzi na słynnej ul. Piotrkowskiej 38 (ówczesnej Adolf Hitler Straße), w bramie tego budynku, znajdowało się miejsce selekcji polskich dzieci. Dzieci schwytane podczas ulicznych łapanek Niemcy segregowali na dwie grupy: do germanizacji lub przymusowej pracy w obozach i fabrykach. 

During the German occupation in Łódź, at the famous Piotrkowska Street 38 (then Adolf Hitler Straße), in the gate of this building, there was a selection point for Polish children. Children caught during street roundups were segregated by the Germans into two groups: for Germanization or forced labor in camps and factories.

Während der deutschen Besetzung in Łódź an der berühmten ul. Piotrkowska 38 (damals Adolf-Hitler-Straße), im Tor dieses Gebäudes befand sich eine Selektionsstätte für polnische Kinder. Die Deutschen teilten Kinder, die bei Straßenrazzien gefangen wurden, in zwei Gruppen ein: zur Germanisierung oder zur Zwangsarbeit in Lagern und Fabriken.